De Muysc cubun - Lengua Muisca

Plantilla:MUYSKA1


I. su. intr. Gorjear, hacer sonidos los animales o los hombres. 
Conjugar
Paradigma verbal: in (su. intr.)
Serie de Flexión Verbal
PersonaPerfectivoImperfectivoIrrealisDestinativo
1.ª sg.z-inz-in-sucaz-in-nyngaz-in-iua
neg.z-in-zaz-in-suca-zaz-in-zi-ngaz-in-za-n iua
2.ª sg.m-inm-in-sucam-in-nyngam-in-iua
neg.m-in-zam-in-suca-zam-in-zi-ngam-in-za-n iua
3.ªa-ina-in-sucaa-in-nyngaa-in-iua
neg.a-in-zaa-in-suca-zaa-in-zi-ngaa-in-za-n iua
1.ª pl.chi-inchi-in-sucachi-in-nyngachi-in-iua
neg.chi-in-zachi-in-suca-zachi-in-zi-ngachi-in-za-n iua
2.ª pl.mi-inmi-in-sucami-in-nyngami-in-iua
neg.mi-in-zami-in-suca-zami-in-zi-ngami-in-za-n iua
Serie de Nominalización
PersonaResultativaFactualIrrealisProspectiva
1.ª sg.cha-in-uacha-in-sucacha-in-nyngacha-in-nynguepqua
2.ª sg.ma-in-uama-in-sucama-in-nyngama-in-nynguepqua
3.ªa-in-uaa-in-sucaa-in-nyngaa-in-nynguepqua
1.ª pl.chi-in-uachi-in-sucachi-in-nyngachi-in-nynguepqua
2.ª pl.mi-in-uami-in-sucami-in-nyngami-in-nynguepqua
Modo Imperativo
PersonaForma Única
2.ª sg. (Imp.)a-in-u
2.ª pl. (Imp.)a-in-ua
(Imperativo: isu.)
Cantar las aues. Ainsuca. [sic] (Gómez & Torres, 2013) - 36r Ms. 158. Voc. fol. fol 36r
Voz dar. Zinsuca. [sic] (Gómez & Torres, 2013) - 123r Ms. 158. Voc. fol. fol 123r


II. su. intr. Gemir, lamentarse. 
Conjugar
Paradigma verbal: in (su. intr.)
Serie de Flexión Verbal
PersonaPerfectivoImperfectivoIrrealisDestinativo
1.ª sg.z-inz-in-sucaz-in-nyngaz-in-iua
neg.z-in-zaz-in-suca-zaz-in-zi-ngaz-in-za-n iua
2.ª sg.m-inm-in-sucam-in-nyngam-in-iua
neg.m-in-zam-in-suca-zam-in-zi-ngam-in-za-n iua
3.ªa-ina-in-sucaa-in-nyngaa-in-iua
neg.a-in-zaa-in-suca-zaa-in-zi-ngaa-in-za-n iua
1.ª pl.chi-inchi-in-sucachi-in-nyngachi-in-iua
neg.chi-in-zachi-in-suca-zachi-in-zi-ngachi-in-za-n iua
2.ª pl.mi-inmi-in-sucami-in-nyngami-in-iua
neg.mi-in-zami-in-suca-zami-in-zi-ngami-in-za-n iua
Serie de Nominalización
PersonaResultativaFactualIrrealisProspectiva
1.ª sg.cha-in-uacha-in-sucacha-in-nyngacha-in-nynguepqua
2.ª sg.ma-in-uama-in-sucama-in-nyngama-in-nynguepqua
3.ªa-in-uaa-in-sucaa-in-nyngaa-in-nynguepqua
1.ª pl.chi-in-uachi-in-sucachi-in-nyngachi-in-nynguepqua
2.ª pl.mi-in-uami-in-sucami-in-nyngami-in-nynguepqua
Modo Imperativo
PersonaForma Única
2.ª sg. (Imp.)a-in-u
2.ª pl. (Imp.)a-in-ua
...Iſû, coſû, ɣnga vm pecado... (..."gime", llora, y tu pecado...) (Dueñas G., Gómez D. & Melo L, 2011.) - 138r Gra. Lu. fol. fol 138r
...Por lo qual gime, llora, y pidele que te perdone... (Dueñas G., Gómez D. & Melo L, 2011.) - 138v Gra. Lu. fol. fol 138v