buchuasuca#I su. intr. Secarse, enjugarse. || buchuasuca#II su. tr. Secar, enjugar. || buchuasuca#III || buchuasuca#IV || buchuasuca#V || buchuasuca#L I
buchuasuca, fuchuasuca
- 1. Enjugar, quitar la humedad superficial de alguna cosa lisa.
| Persona | Perfectivo | Imperfectivo | Irrealis | Destinativo |
|---|---|---|---|---|
| 1.ª sg. | z-buchua-o | z-buchua-suca | z-buchua-nynga | z-buchua-iua |
| neg. | z-buchua-za | z-buchua-suca-za | z-buchua-zi-nga | z-buchua-za-n iua |
| 2.ª sg. | m-buchua-o | m-buchua-suca | m-buchua-nynga | m-buchua-iua |
| neg. | m-buchua-za | m-buchua-suca-za | m-buchua-zi-nga | m-buchua-za-n iua |
| 3.ª | a-buchua-o | a-buchua-suca | a-buchua-nynga | a-buchua-iua |
| neg. | a-buchua-za | a-buchua-suca-za | a-buchua-zi-nga | a-buchua-za-n iua |
| 1.ª pl. | chi-buchua-o | chi-buchua-suca | chi-buchua-nynga | chi-buchua-iua |
| neg. | chi-buchua-za | chi-buchua-suca-za | chi-buchua-zi-nga | chi-buchua-za-n iua |
| 2.ª pl. | mi-buchua-o | mi-buchua-suca | mi-buchua-nynga | mi-buchua-iua |
| neg. | mi-buchua-za | mi-buchua-suca-za | mi-buchua-zi-nga | mi-buchua-za-n iua |
| Persona | Resultativa | Factual | Irrealis | Prospectiva |
|---|---|---|---|---|
| 1.ª sg. | cha-buchua-ua | cha-buchua-suca | cha-buchua-nynga | cha-buchua-nynguepqua |
| 2.ª sg. | ma-buchua-ua | ma-buchua-suca | ma-buchua-nynga | ma-buchua-nynguepqua |
| 3.ª | a-buchua-ua | a-buchua-suca | a-buchua-nynga | a-buchua-nynguepqua |
| 1.ª pl. | chi-buchua-ua | chi-buchua-suca | chi-buchua-nynga | chi-buchua-nynguepqua |
| 2.ª pl. | mi-buchua-ua | mi-buchua-suca | mi-buchua-nynga | mi-buchua-nynguepqua |
| Persona | Forma Única |
|---|---|
| 2.ª sg. (Imp.) | a-buchua-u |
| 2.ª pl. (Imp.) | a-buchua-ua |
Secarse = Afuchuansuca. l. Acaîquansuca. [sic] (Gómez & Giraldo, 2012) - Ms. 2923. fol. 38r
Ver también "Secar": buchuansuca, buchuasuca, caiquansuca, xiquynsuca, xiquysuca
II. su. tr. Secar, enjugar.
| Persona | Perfectivo | Imperfectivo | Irrealis | Destinativo |
|---|---|---|---|---|
| 1.ª sg. | z-m-muchua-o | z-m-muchua-suca | z-m-muchua-nynga | z-m-muchua-iua |
| neg. | z-m-muchua-za | z-m-muchua-suca-za | z-m-muchua-zi-nga | z-m-muchua-za-n iua |
| 2.ª sg. | m-m-muchua-o | m-m-muchua-suca | m-m-muchua-nynga | m-m-muchua-iua |
| neg. | m-m-muchua-za | m-m-muchua-suca-za | m-m-muchua-zi-nga | m-m-muchua-za-n iua |
| 3.ª | a-m-muchua-o | a-m-muchua-suca | a-m-muchua-nynga | a-m-muchua-iua |
| neg. | a-m-muchua-za | a-m-muchua-suca-za | a-m-muchua-zi-nga | a-m-muchua-za-n iua |
| 1.ª pl. | chi-m-muchua-o | chi-m-muchua-suca | chi-m-muchua-nynga | chi-m-muchua-iua |
| neg. | chi-m-muchua-za | chi-m-muchua-suca-za | chi-m-muchua-zi-nga | chi-m-muchua-za-n iua |
| 2.ª pl. | mi-m-muchua-o | mi-m-muchua-suca | mi-m-muchua-nynga | mi-m-muchua-iua |
| neg. | mi-m-muchua-za | mi-m-muchua-suca-za | mi-m-muchua-zi-nga | mi-m-muchua-za-n iua |
| Persona | Resultativa | Factual | Irrealis | Prospectiva |
|---|---|---|---|---|
| 1.ª sg. | cha-buchua-ua | cha-buchua-suca | cha-buchua-nynga | cha-buchua-nynguepqua |
| 2.ª sg. | ma-buchua-ua | ma-buchua-suca | ma-buchua-nynga | ma-buchua-nynguepqua |
| 3.ª | buchua-ua | buchua-suca | buchua-nynga | buchua-nynguepqua |
| 1.ª pl. | chi-buchua-ua | chi-buchua-suca | chi-buchua-nynga | chi-buchua-nynguepqua |
| 2.ª pl. | mi-buchua-ua | mi-buchua-suca | mi-buchua-nynga | mi-buchua-nynguepqua |
| Persona | Forma Única |
|---|---|
| 2.ª sg. (Imp.) | buchua-u |
| 2.ª pl. (Imp.) | buchua-ua |
ʃecar = zmuchuasuca, Verbo general = [sic] (Gómez & Torres, 2013) - Ms. 158. Voc. fol. 113r
Secar. Zmuchuasuca. Verbo general. [sic] (Gómez & Torres, 2013) - Ms. 158. Voc. fol. 113r
Ver también "Secar": buchuansuca, buchuasuca, caiquansuca, xiquynsuca, xiquysuca
Enxugar algo = zmmuchuasoca = [sic] (Gómez & Torres, 2013) - Ms. 158. Voc. fol. 73v
