De Muysc cubun - Lengua Muisca

(Redirigido desde «posysuka»)

posysuca#I su. intr. Reventarse  || posysuca#II su. tr. Reventar, *estallar, *aplastar  || posysuca#III  || posysuca#IV  || posysuca#V  || posysuca#L I

Diccionario muysca - español. © Diego F. Gómez (2008 - 2026).

posysuca

Fon. Gonz.*/posɨsuka/ Cons. */posɨsuka/
    kʷ:b o:o s:s i:i
    I. su. intr. Reventarse 
    Conjugar
    Paradigma verbal: posy (su. intr.)
    Serie de Flexión Verbal
    PersonaPerfectivoImperfectivoIrrealisDestinativo
    1.ª sg.z-posyz-posy-sucaz-posy-nyngaz-posy-iua
    neg.z-posy-zaz-posy-suca-zaz-posy-zi-ngaz-posy-za-n iua
    2.ª sg.m-posym-posy-sucam-posy-nyngam-posy-iua
    neg.m-posy-zam-posy-suca-zam-posy-zi-ngam-posy-za-n iua
    3.ªa-posya-posy-sucaa-posy-nyngaa-posy-iua
    neg.a-posy-zaa-posy-suca-zaa-posy-zi-ngaa-posy-za-n iua
    1.ª pl.chi-posychi-posy-sucachi-posy-nyngachi-posy-iua
    neg.chi-posy-zachi-posy-suca-zachi-posy-zi-ngachi-posy-za-n iua
    2.ª pl.mi-posymi-posy-sucami-posy-nyngami-posy-iua
    neg.mi-posy-zami-posy-suca-zami-posy-zi-ngami-posy-za-n iua
    Serie de Nominalización
    PersonaResultativaFactualIrrealisProspectiva
    1.ª sg.cha-posy-uacha-posy-sucacha-posy-nyngacha-posy-nynguepqua
    2.ª sg.ma-posy-uama-posy-sucama-posy-nyngama-posy-nynguepqua
    3.ªa-posy-uaa-posy-sucaa-posy-nyngaa-posy-nynguepqua
    1.ª pl.chi-posy-uachi-posy-sucachi-posy-nyngachi-posy-nynguepqua
    2.ª pl.mi-posy-uami-posy-sucami-posy-nyngami-posy-nynguepqua
    Modo Imperativo
    PersonaForma Única
    2.ª sg. (Imp.)a-posy-u
    2.ª pl. (Imp.)a-posy-ua

    Ver también " Reventar ": pinzynsuca, pinzysuca, posysuca, tohotynsuca, tohotysuca

    Reventar, neutroʃ = Zepinzynsuca_ Zeposynsuca, itohotynsuca. [sic] (Gómez & Giraldo, 2012) - Ms. 2923. fol. 36v


    b~.
    II. su. tr. Reventar, *estallar, *aplastar 
    Conjugar
    Paradigma verbal: posy (su. tr.)
    Serie de Flexión Verbal
    PersonaPerfectivoImperfectivoIrrealisDestinativo
    1.ª sg.z-b-posyz-b-posy-sucaz-b-posy-nyngaz-b-posy-iua
    neg.z-b-posy-zaz-b-posy-suca-zaz-b-posy-zi-ngaz-b-posy-za-n iua
    2.ª sg.m-m-posym-m-posy-sucam-m-posy-nyngam-m-posy-iua
    neg.m-m-posy-zam-m-posy-suca-zam-m-posy-zi-ngam-m-posy-za-n iua
    3.ªa-b-posya-b-posy-sucaa-b-posy-nyngaa-b-posy-iua
    neg.a-b-posy-zaa-b-posy-suca-zaa-b-posy-zi-ngaa-b-posy-za-n iua
    1.ª pl.chi-b-posychi-b-posy-sucachi-b-posy-nyngachi-b-posy-iua
    neg.chi-b-posy-zachi-b-posy-suca-zachi-b-posy-zi-ngachi-b-posy-za-n iua
    2.ª pl.mi-b-posymi-b-posy-sucami-b-posy-nyngami-b-posy-iua
    neg.mi-b-posy-zami-b-posy-suca-zami-b-posy-zi-ngami-b-posy-za-n iua
    Serie de Nominalización
    PersonaResultativaFactualIrrealisProspectiva
    1.ª sg.cha-posy-uacha-posy-sucacha-posy-nyngacha-posy-nynguepqua
    2.ª sg.ma-posy-uama-posy-sucama-posy-nyngama-posy-nynguepqua
    3.ªposy-uaposy-sucaposy-nyngaposy-nynguepqua
    1.ª pl.chi-posy-uachi-posy-sucachi-posy-nyngachi-posy-nynguepqua
    2.ª pl.mi-posy-uami-posy-sucami-posy-nyngami-posy-nynguepqua
    Modo Imperativo
    PersonaForma Única
    2.ª sg. (Imp.)posy-u
    2.ª pl. (Imp.)posy-ua

    Ver también " Reventar ": pinzynsuca, pinzysuca, posysuca, tohotynsuca, tohotysuca

    Rebentar a otra cosa. Zposysuca. [sic] (Gómez & Torres, 2013) - Ms. 158. Voc. fol. 108v

    Reventar otra cosa = Zepinzynsuca – zeposysuca. l. Zebtohotynsuca. [sic] (Gómez & Giraldo, 2012) - Ms. 2923. fol. 36v

    uwa central: bosinro - 1. Estallar, 2. Reventar, 3. Aplastar, pisar. (Headland )