De Muysc cubun - Lengua Muisca
chimpansuca#I su. intr. Engordar *exageradamente. || chimpansuca#II || chimpansuca#III || chimpansuca#IV || chimpansuca#V || chimpansuca#L I
Diccionario muysca - español. © Diego F. Gómez
(2008 - 2026).
chimpansuca
Fon. Gonz.*/ʂimpansuka/ Cons.
*/tʲimpansuka/
I. su. intr. Engordar *exageradamente.
Paradigma verbal: chimpan (su. intr.)
Serie de Flexión Verbal
| Persona | Perfectivo | Imperfectivo | Irrealis | Destinativo |
|---|---|---|---|---|
| 1.ª sg. | i-chimpan | i-chimpan-suca | i-chimpan-nynga | i-chimpan-iua |
| neg. | i-chimpan-za | i-chimpan-suca-za | i-chimpan-zi-nga | i-chimpan-za-n iua |
| 2.ª sg. | m-chimpan | m-chimpan-suca | m-chimpan-nynga | m-chimpan-iua |
| neg. | m-chimpan-za | m-chimpan-suca-za | m-chimpan-zi-nga | m-chimpan-za-n iua |
| 3.ª | a-chimpan | a-chimpan-suca | a-chimpan-nynga | a-chimpan-iua |
| neg. | a-chimpan-za | a-chimpan-suca-za | a-chimpan-zi-nga | a-chimpan-za-n iua |
| 1.ª pl. | chi-chimpan | chi-chimpan-suca | chi-chimpan-nynga | chi-chimpan-iua |
| neg. | chi-chimpan-za | chi-chimpan-suca-za | chi-chimpan-zi-nga | chi-chimpan-za-n iua |
| 2.ª pl. | mi-chimpan | mi-chimpan-suca | mi-chimpan-nynga | mi-chimpan-iua |
| neg. | mi-chimpan-za | mi-chimpan-suca-za | mi-chimpan-zi-nga | mi-chimpan-za-n iua |
Serie de Nominalización
| Persona | Resultativa | Factual | Irrealis | Prospectiva |
|---|---|---|---|---|
| 1.ª sg. | cha-chimpan-ua | cha-chimpan-suca | cha-chimpan-nynga | cha-chimpan-nynguepqua |
| 2.ª sg. | ma-chimpan-ua | ma-chimpan-suca | ma-chimpan-nynga | ma-chimpan-nynguepqua |
| 3.ª | a-chimpan-ua | a-chimpan-suca | a-chimpan-nynga | a-chimpan-nynguepqua |
| 1.ª pl. | chi-chimpan-ua | chi-chimpan-suca | chi-chimpan-nynga | chi-chimpan-nynguepqua |
| 2.ª pl. | mi-chimpan-ua | mi-chimpan-suca | mi-chimpan-nynga | mi-chimpan-nynguepqua |
Modo Imperativo
| Persona | Forma Única |
|---|---|
| 2.ª sg. (Imp.) | a-chimpan-u |
| 2.ª pl. (Imp.) | a-chimpan-ua |
Ver también " Engordar ": chimgosqua, chimpansuca, cuhumynsuca
Engordar Como puerco = ichimpansuca = [sic] (Gómez & Torres, 2013) - Ms. 158. Voc. fol. 72r
