De Muysc cubun - Lengua Muisca

Revisión del 13:00 17 sep 2025 de Diegomez (discusión | contribs.) (Clasificar |cit: mover {{come}}, {{sema}} y cognados a |come=, |sema*=, |cog=)
(difs.) ← Revisión anterior | Revisión actual (difs.) | Revisión siguiente → (difs.)

chimpansuca#I su. intr. Engordar *exageradamente.  || chimpansuca#II  || chimpansuca#III  || chimpansuca#IV  || chimpansuca#V  || chimpansuca#L I

Diccionario muysca - español. © Diego F. Gómez (2008 - 2026).

chimpansuca

Fon. Gonz.*/ʂimpansuka/ Cons. */tʲimpansuka/
Morf. chimy -pa -n(2) -suca
    {{{GRUPO}}}
    I. su. intr. Engordar *exageradamente. 
    Conjugar
    Paradigma verbal: chimpan (su. intr.)
    Serie de Flexión Verbal
    PersonaPerfectivoImperfectivoIrrealisDestinativo
    1.ª sg.i-chimpani-chimpan-sucai-chimpan-nyngai-chimpan-iua
    neg.i-chimpan-zai-chimpan-suca-zai-chimpan-zi-ngai-chimpan-za-n iua
    2.ª sg.m-chimpanm-chimpan-sucam-chimpan-nyngam-chimpan-iua
    neg.m-chimpan-zam-chimpan-suca-zam-chimpan-zi-ngam-chimpan-za-n iua
    3.ªa-chimpana-chimpan-sucaa-chimpan-nyngaa-chimpan-iua
    neg.a-chimpan-zaa-chimpan-suca-zaa-chimpan-zi-ngaa-chimpan-za-n iua
    1.ª pl.chi-chimpanchi-chimpan-sucachi-chimpan-nyngachi-chimpan-iua
    neg.chi-chimpan-zachi-chimpan-suca-zachi-chimpan-zi-ngachi-chimpan-za-n iua
    2.ª pl.mi-chimpanmi-chimpan-sucami-chimpan-nyngami-chimpan-iua
    neg.mi-chimpan-zami-chimpan-suca-zami-chimpan-zi-ngami-chimpan-za-n iua
    Serie de Nominalización
    PersonaResultativaFactualIrrealisProspectiva
    1.ª sg.cha-chimpan-uacha-chimpan-sucacha-chimpan-nyngacha-chimpan-nynguepqua
    2.ª sg.ma-chimpan-uama-chimpan-sucama-chimpan-nyngama-chimpan-nynguepqua
    3.ªa-chimpan-uaa-chimpan-sucaa-chimpan-nyngaa-chimpan-nynguepqua
    1.ª pl.chi-chimpan-uachi-chimpan-sucachi-chimpan-nyngachi-chimpan-nynguepqua
    2.ª pl.mi-chimpan-uami-chimpan-sucami-chimpan-nyngami-chimpan-nynguepqua
    Modo Imperativo
    PersonaForma Única
    2.ª sg. (Imp.)a-chimpan-u
    2.ª pl. (Imp.)a-chimpan-ua

    Ver también " Engordar ": chimgosqua, chimpansuca, cuhumynsuca

    Engordar Como puerco = ichimpansuca = [sic] (Gómez & Torres, 2013) - Ms. 158. Voc. fol. 72r