m |
m |
||
| Línea 12: | Línea 12: | ||
|imp=azo | |imp=azo | ||
}} | }} | ||
| + | {{voc_158|Ponerse una Coʃa no mas <nowiki>=</nowiki> ''zasqua'', L, ''itysqua'' <nowiki>=</nowiki>|101r}} | ||
{{sema|Colocar}} | {{sema|Colocar}} | ||
Revisión del 14:43 19 ene 2017
zasqua#I sq. sin. intr. Ponerse, echarse, colocarse, asignarse, *quedar (en un lugar o condición determinada. Es verbo singular) || zasqua#II sq. sin. tr. Echar, colocar, poner (en un lugar o condición determinada) || zasqua#III sq. sin. tr. Elegir (poner a alguien en un cargo). || zasqua#IV || zasqua#V || zasqua#L I yc a~ loc. v. Hartarse, cansarse.
zasqua, tzasqua, ʒhasqua
- 1. hui i~. Hospedarse.
- 2. fac i~. Nacer (lit. ponerse fuera).
- 2.1. suaz fac a~. Salir el sol.
- 3. ac i~. Pararse delante.
- 4. gahan i~. Ponerse a cuestas o detrás de alguien.
- 5. zitan i~. Ponerse detrás.
- 6. hus i~ Cobijarse.
- 7. cus/matan i~. Levantarse.
- 8. quychyc i~. Acostarse de lado.
- 9. chytac i~. Tenderse a lo largo.
- 10. gyc a~. Caer encima.
- 10.1. Alumbrar, generar luz (lit. caer encima de).
- 11. ais i~. Abrazar.
- 12. zfihiste i~. Arrimarse.
- 13. isuhuquys i~. Tenderse a lo largo.
- 14. chihizec i~. Ahorcarse (lit. ponerse al laso).
- 15. hischan i~. Sentarse un solo animal o una sola persona. (lit. ponerse/hacerse en el suelo).
- 16. hischas i~. Caerse en el suelo.
- 17. -c i~. Caerse.
- 18. chahan i~. Pegárseme.
- 19.ys i~. Chocarse con algo (lit. echármela).
- 20. yc a~. Completarse, ajustarse.
- 20.1. Cumplirse.
- 20.2. Hartarse de, sentirse saciado de.
- 20.3. Recuperarse.
- 20.4. Hablando de vestiduras: caberle a alguien.
- 20.5 Sospechar.
- 1. Poner en alguna parte cosas que se pueden doblar o extender. Ver ysqua.
- 2. guan b~. Ahorcar a alguien.
- 3. gahan b~. Poner a cuestas o detrás de alguien.
- 4. siec b~. Echar al agua.
- 5. hus b~ Cobijar.
- 6. atys b~ Forrar.
- 7. sue/maba b~. Maldecir.
- 8. choc b~. Aderezar, componer, adornar.
- 9. ytuc b~. Vaciar.
- 10. agyc b~. Hacer cargo (lit. poner encima de otro).
- 11. cam b~. Asir.
- 12. ypquan b~. Desamparar.
- 13. cus b~. Enhiestar, enderezar.
| Persona | Perfectivo | Imperfectivo | Irrealis | Destinativo |
|---|---|---|---|---|
| 1.ª sg. | i-za | i-za-squa | i-za-nga | i-za-iua |
| neg. | i-za-za | i-za-squa-za | i-za-zi-nga | i-za-za-n iua |
| 2.ª sg. | m-za | m-za-squa | m-za-nga | m-za-iua |
| neg. | m-za-za | m-za-squa-za | m-za-zi-nga | m-za-za-n iua |
| 3.ª | a-za | a-za-squa | a-za-nga | a-za-iua |
| neg. | a-za-za | a-za-squa-za | a-za-zi-nga | a-za-za-n iua |
| 1.ª pl. | chi-za | chi-za-squa | chi-za-nga | chi-za-iua |
| neg. | chi-za-za | chi-za-squa-za | chi-za-zi-nga | chi-za-za-n iua |
| 2.ª pl. | mi-za | mi-za-squa | mi-za-nga | mi-za-iua |
| neg. | mi-za-za | mi-za-squa-za | mi-za-zi-nga | mi-za-za-n iua |
| Persona | Resultativa | Factual | Irrealis | Prospectiva |
|---|---|---|---|---|
| 1.ª sg. | cha-za-ia | cha-za-sca | cha-za-nga | cha-za-nguepqua |
| 2.ª sg. | ma-za-ia | ma-za-sca | ma-za-nga | ma-za-nguepqua |
| 3.ª | a-za-ia | a-za-sca | a-za-nga | a-za-nguepqua |
| 1.ª pl. | chi-za-ia | chi-za-sca | chi-za-nga | chi-za-nguepqua |
| 2.ª pl. | mi-za-ia | mi-za-sca | mi-za-nga | mi-za-nguepqua |
| Persona | Forma Única |
|---|---|
| 2.ª sg. (Imp.) | a-za-u |
| 2.ª pl. (Imp.) | a-za-ua |
Pret. iza. Imp. azo.
Abraçar. Es izasqua, mis izasqua, etc. Trançiçión como la pasada.
| Persona | Perfectivo | Imperfectivo | Irrealis | Destinativo |
|---|---|---|---|---|
| 1.ª sg. | z-b-za | z-b-za-squa | z-b-za-nga | z-b-za-iua |
| neg. | z-b-za-za | z-b-za-squa-za | z-b-za-zi-nga | z-b-za-za-n iua |
| 2.ª sg. | m-m-za | m-m-za-squa | m-m-za-nga | m-m-za-iua |
| neg. | m-m-za-za | m-m-za-squa-za | m-m-za-zi-nga | m-m-za-za-n iua |
| 3.ª | a-b-za | a-b-za-squa | a-b-za-nga | a-b-za-iua |
| neg. | a-b-za-za | a-b-za-squa-za | a-b-za-zi-nga | a-b-za-za-n iua |
| 1.ª pl. | chi-b-za | chi-b-za-squa | chi-b-za-nga | chi-b-za-iua |
| neg. | chi-b-za-za | chi-b-za-squa-za | chi-b-za-zi-nga | chi-b-za-za-n iua |
| 2.ª pl. | mi-b-za | mi-b-za-squa | mi-b-za-nga | mi-b-za-iua |
| neg. | mi-b-za-za | mi-b-za-squa-za | mi-b-za-zi-nga | mi-b-za-za-n iua |
| Persona | Resultativa | Factual | Irrealis | Prospectiva |
|---|---|---|---|---|
| 1.ª sg. | cha-za-ia | cha-za-sca | cha-za-nga | cha-za-nguepqua |
| 2.ª sg. | ma-za-ia | ma-za-sca | ma-za-nga | ma-za-nguepqua |
| 3.ª | za-ia | za-sca | za-nga | za-nguepqua |
| 1.ª pl. | chi-za-ia | chi-za-sca | chi-za-nga | chi-za-nguepqua |
| 2.ª pl. | mi-za-ia | mi-za-sca | mi-za-nga | mi-za-nguepqua |
| Persona | Forma Única |
|---|---|
| 2.ª sg. (Imp.) | za-u |
| 2.ª pl. (Imp.) | za-ua |
Imp. zo.
| Persona | Perfectivo | Imperfectivo | Irrealis | Destinativo |
|---|---|---|---|---|
| 1.ª sg. | z-b-za | z-b-za-squa | z-b-za-nga | z-b-za-iua |
| neg. | z-b-za-za | z-b-za-squa-za | z-b-za-zi-nga | z-b-za-za-n iua |
| 2.ª sg. | m-m-za | m-m-za-squa | m-m-za-nga | m-m-za-iua |
| neg. | m-m-za-za | m-m-za-squa-za | m-m-za-zi-nga | m-m-za-za-n iua |
| 3.ª | a-b-za | a-b-za-squa | a-b-za-nga | a-b-za-iua |
| neg. | a-b-za-za | a-b-za-squa-za | a-b-za-zi-nga | a-b-za-za-n iua |
| 1.ª pl. | chi-b-za | chi-b-za-squa | chi-b-za-nga | chi-b-za-iua |
| neg. | chi-b-za-za | chi-b-za-squa-za | chi-b-za-zi-nga | chi-b-za-za-n iua |
| 2.ª pl. | mi-b-za | mi-b-za-squa | mi-b-za-nga | mi-b-za-iua |
| neg. | mi-b-za-za | mi-b-za-squa-za | mi-b-za-zi-nga | mi-b-za-za-n iua |
| Persona | Resultativa | Factual | Irrealis | Prospectiva |
|---|---|---|---|---|
| 1.ª sg. | cha-za-ia | cha-za-sca | cha-za-nga | cha-za-nguepqua |
| 2.ª sg. | ma-za-ia | ma-za-sca | ma-za-nga | ma-za-nguepqua |
| 3.ª | za-ia | za-sca | za-nga | za-nguepqua |
| 1.ª pl. | chi-za-ia | chi-za-sca | chi-za-nga | chi-za-nguepqua |
| 2.ª pl. | mi-za-ia | mi-za-sca | mi-za-nga | mi-za-nguepqua |
| Persona | Forma Única |
|---|---|
| 2.ª sg. (Imp.) | za-u |
| 2.ª pl. (Imp.) | za-ua |
I. loc. v. Hartarse, cansarse.
I. loc. v. Recuperarse.
I. loc. v. Reír a carcajadas (Poner alta mi risa).
I. loc. v. Salir verdad.
I. loc. v. Hacer lugar, dar espacio (lit. *poner camino).
I. loc. v. Alegrar a otros.
- Diccionario
- Lema con variantes
- Verbo -squa singular intransitivo
- Colocar
- Cognado uwa central
- Manuscrito 2922 BPRM
- Nacer
- Manuscrito 2924 BPRM
- Hacerse adelante
- Enhiestar
- Alumbrar
- Abrazar
- Ahorcar
- Sentarse
- Pegar
- Hartarse
- Caber
- Manuscrito 2923 BPRM
- Verbo -squa singular transitivo
- Poner
- Aderezar
- Culpar
- Asir
- Desamparar
- Locución verbal
- Reír
- Alegrar
